ABD, Kıbrıs Rum Yönetimi’ne yönelik silah ambargosunu kaldırma kararını bir yıl daha uzatarak uygulamanın 30 Eylül 2027’ye kadar devam etmesine karar verdi. Türkiye Dışişleri Bakanlığı, kararın Kıbrıs’taki iki taraf arasındaki güveni daha da zedeleyebileceği ve Rum tarafının yoğun silahlanma faaliyetlerinin bölgesel istikrara zarar verdiği uyarısında bulundu. Ankara ayrıca KKTC’nin güvenliğinin her koşulda korunacağını vurguladı. ABD’nin Kıbrıs’a yönelik silah ambargosunun geçmişi 1987 yılına uzanıyor.
AMBARGO NEDEN KONULMUŞTU?
Washington, Ada’daki Türk ve Rum tarafları arasındaki çatışmaların yeniden tırmanmasını önlemek ve Kıbrıs sorununda çözüm arayışını desteklemek amacıyla savunma ticaretini sınırlayan bir politika uyguladı. Ambargo özellikle Kıbrıs Rum Yönetimi’nin ABD savunma sanayisinden silah ve askeri teçhizat temin etmesini engelledi. Bu dönemde Rum yönetimi savunma ihtiyaçlarının bir bölümünü farklı ülkelerden karşılamaya yöneldi. ABD’nin kısıtlamaları nedeniyle Güney Kıbrıs’ın Rusya’dan Mi-35 saldırı helikopterleri, T-80 tankları ve Tor-M1 hava savunma sistemleri aldığı da kayıtlara geçti.
35 YIL SONRA POLİTİKA DEĞİŞTİ
Washington’ın Kıbrıs politikasındaki kırılma ise 2022’de yaşandı. ABD, 35 yıl boyunca uygulanan savunma ticareti kısıtlamalarını kaldırarak Kıbrıs Rum Yönetimi’nin Amerikan savunma ürünlerine erişiminin önünü açtı. Ancak karar kalıcı ve sınırsız bir kaldırma şeklinde değil, her yıl yeniden değerlendirilmek üzere uygulanmaya başlandı. ABD Ticaret Bakanlığı da 2022’den itibaren savunma ürünlerinin Kıbrıs’a ihracat, yeniden ihracat ve transferlerine izin verilebildiğini belirtiyor. Washington’ın kararı her yıl uzatması, Kıbrıs’taki askeri dengeler açısından yeni bir dönemin ortaya çıkmasına yol açtı. 2025’te de ambargonun kaldırılması bir yıl daha uzatılmış, uygulamanın 2026’ya kadar devam etmesi kararlaştırılmıştı.
TÜRKİYE KARŞI ÇIKIYOR
Türkiye ise ABD’nin kararına başından bu yana karşı çıkıyor. Ankara, Ada’da iki taraf arasında kapsamlı bir çözüm ve güven ortamı bulunmadığı bir dönemde Rum tarafının silahlanmasının Kıbrıs Türklerinin güvenliği açısından risk oluşturduğunu belirtiyor. Dışişleri Bakanlığı son açıklamasında, Rum tarafının yoğun silahlanma faaliyetlerinin bölgesel istikrara zarar verdiğini belirterek, iki taraf arasındaki güveni daha da aşındıracak adımlardan kaçınılması çağrısında bulundu. Türkiye ayrıca garantör ülke olarak Kıbrıs Türk halkının meşru hak ve çıkarlarını savunmayı ve güvenliğini sağlamayı sürdüreceğini açıkladı.
Yorumlar kapalı.