Türkiye’de 1 Temmuz 2026 itibarıyla 81 ilde hayata geçirilen
Depozito İade Sistemi (DOA) ile vatandaşlar cam ve PET şişeleri
depozito iade makinelerine teslim ederek her ambalaj için 1 TL geri
ödeme alabiliyor. Ancak sistemin devreye girmesiyle birlikte bazı
kullanıcıların günlük iade limitini farklı yöntemlerle aşmaya
çalışması nedeniyle uzun kuyruklar oluşmaya başladı.
Bir kullanıcı günde maksimum 200 adet şişeden 1 TL
kazanabiliyor. Depozito iadeleri üç farklı şekilde yapılabiliyor.
DOA mobil uygulamasından QR kod okutularak, TC kimlik numarası
girilerek veya cep telefonu numarası girilerek cüzdana iade
yapılıyor. Bazı kişiler tanıdıklarının telefon ve kimlik
bilgilerini girerek binlerce şişeyi DOA makinelerine yükleyerek
uzun kuyruklar oluşmasına yol açtı.
TC no ve telefon no ile iade bitti
Türkiye Çevre Ajansı Başkanı Nurullah Öztürk, kuyruk oluşmasını
önlemek amacıyla DOA makinelerine çeşitli kısıtlamalar
getirileceğini duyurdu. Belirli bir süre boyunca T.C. kimlik
numarası ve telefon numarasıyla giriş kapatılacak, işlemler
yalnızca DOA uygulaması üzerinden oluşturulan QR kod ile
gerçekleştirilebilecek. Bu kısıtlamanın yaklaşık iki ay sürmesi
planlanıyor.
Türkiye Çevre
Ajansı Başkanı Nurullah Öztürk, suistimallerin önüne geçmek için
alınacak yeni önlemi şu sözlerle duyurdu:
“Makinelerimizde 4 parça halinde toplam 200 adet sınırlamasıyla
başladık. Sıra olmasın diye bu sınırı düşük tutmaya gayret ettik.
Ancak entegrasyon döneminde biz de yeni tecrübeler ediniyoruz. Bazı
vatandaşlarımız 1500-2000 adet ambalajla geliyor. Arkadaşının,
eşinin, dostunun TCKN ve cep telefonu numarasını girerek bu sınırı
aşan uygulamalar gördük. Yarın itibarıyla inşallah TCKN ve cep
telefonuyla girişi belli bir dönemliğine kısıtlamayı planlıyoruz.
Sadece ‘DOA’ uygulaması üzerinden QR kod ile giriş yapılabilecek.
Amacımız tek bu olacak şekilde, önümüzdeki 2 aylık dönemi bu
kısıtlamayla geçirmek.”
İade noktaları artacak
Türkiye
genelinde şu an 81 il ve 973 ilçede depozito iade makinelerinin
kurulduğunu ancak bu sayının henüz yeterli olmadığını kabul eden
TÜÇA Başkanı, 2 yıllık entegrasyon sürecinin sonunda hedeflenen
yapıyı anlattı:
“Vatandaşlarımızdan iade noktası sayısının az olduğuna yönelik
haklı tepkiler alıyoruz. Bu sürecin yaygınlaşması yaklaşık 2 yıl
sürecek. Hedefimiz minimum 50 bin iade noktasına ulaşmak. Bu, 50
bin makine demek değil. 10 bin civarında depozito iade makinesinin
yanı sıra, 40 binin üzerinde noktada manuel el terminalleri
marifetiyle toplama gerçekleştireceğiz.”
Öztürk, temmuz ayının sonundan itibaren vatandaşların DOA mobil
uygulamasındaki “İade Noktası Bul” haritası üzerinden bu el
terminallerinin bulunduğu geleneksel bakkalları ve iade noktalarını
da görebileceğini sözlerine ekledi.
30 milyon şişe toplandı
DOA sisteminin devreye alınmasının ardından ilk iki haftada 30
milyonun üzerinde depozitolu ambalaj geri toplandı. Yıl sonu hedefi
ise 4 milyarın üzerinde ambalajın geri dönüşüme kazandırılması
olarak açıklandı. Türkiye Çevre Ajansı ayrıca otel, restoran ve
kafelere çağrıda bulunarak Depozito Bilgi Sistemi’ne (DBS) kayıt
olmalarını ve depozitolu ambalajları çöpe atmak yerine sisteme
dahil etmelerini istedi.
Yorumlar kapalı.