BRICS yeni ödeme sistemiyle küresel ticarette doları azaltıyor

Dünya ticaretinde doların ağırlığını azaltmaya yönelik en kapsamlı adımlardan biri BRICS’ten geldi. Çin, Hindistan, Rusya ve diğer BRICS ülkeleri, birbirleriyle yaptıkları ticarette dolar yerine kendi para birimlerini daha fazla kullanabilecekleri yeni bir ödeme altyapısı üzerinde çalışıyor. Ortak bir BRICS parası çıkarılması ise şimdilik gündemde değil. Yeni sistemin yaygınlaşması halinde Türkiye açısından dış ticarette ödeme seçeneklerinin artması, dolar ihtiyacının kısmen azalması ve yeni finansman kanallarının ortaya çıkması mümkün olacak.

PARA TRANSFERİ KOLAYLAŞACAK

Yeni sistemin diğer önemli ayağı ise bankalar arasındaki para transferi. BRICS Payment Task Force adı verilen çalışma kapsamında ülkelerin ödeme ve finansal mesajlaşma sistemlerinin birbirleriyle uyumlu hale getirilmesi üzerinde duruluyor. Amaç sınır ötesi ödemelerin daha hızlı, daha ucuz ve daha güvenli yapılabilmesi. Bugün uluslararası bir para transferinde işlem bazen farklı ülkelerdeki birden fazla banka üzerinden geçiyor. BRICS’in hedeflediği sistem başarılı olursa bazı işlemlerde aracı sayısının azaltılması mümkün olabilecek.

DİJİTAL PARALAR DA GÜNDEMDE

Bir diğer seçenek merkez bankalarının çıkardığı dijital para birimleri. Hindistan’ın, BRICS ülkelerinin merkez bankası dijital paralarının gelecekte birbirine bağlanmasını önerdiği belirtiliyor. Böyle bir sistem hayata geçirilirse iki ülkedeki bankaların veya şirketlerin resmi dijital para birimleri üzerinden doğrudan işlem yapabilmesinin önü açılacak.

BRICS BANKASI DEVREDE

Sistemin yalnızca ticaretle sınırlı kalması planlanmıyor. BRICS tarafından kurulan Yeni Kalkınma Bankası’nın altyapı, enerji ve kalkınma projelerine ülkelerin kendi para birimleri üzerinden daha fazla kredi sağlaması da gündemde.

TÜRKİYE İÇİN NE ANLAMA GELİYOR?

Türkiye Eylül 2026 itibarıyla BRICS’in 10 tam üyesi arasında bulunmuyor. Buna rağmen sistemin yaygınlaşması Türkiye’yi de dolaylı olarak ilgilendiriyor. Çünkü Çin, Rusya ve diğer BRICS ekonomileri Türkiye’nin önemli ticaret ortakları arasında yer alıyor. Türkiye’nin BRICS ülkeleriyle yerel para üzerinden ticaret imkanlarını genişletmesi durumunda ilk olası sonuç, bazı dış ticaret işlemlerinde dolar ihtiyacının azalması olarak yorumlanıyor. Türkiye açısından ikinci olası avantaj döviz talebiyle ilgili. Türkiye enerji ve ara malı ithalatının önemli bölümünü dövizle gerçekleştiriyor. Ticaretin bir kısmının yerel para birimleriyle yapılabilmesi, şirketlerin her işlem için aynı ölçüde dolar bulundurma ihtiyacını azaltacağı belirtiliyor.