Copernicus, Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), Birleşmiş Milletler (BM), IPCC ve son yıllarda yayımlanan çok sayıda uluslararası araştırma, 2023’ten bu yana okyanusların, atmosferin ve ekosistemlerin benzeri görülmemiş hızda değiştiğini ve bozulmaya uğradığını ortaya koyuyor. Uzmanlara göre küresel iklim sistemi giderek daha sıcak, istikrarsız ve yıkıcı hale geliyor.
OKYANUSLAR REKOR KIRIYOR, DÜNYA ISINIYOR
Copernicus verilerine göre küresel ortalama deniz yüzeyi sıcaklığı Haziran 2026’da 20,98 dereceye ulaşarak 2023 ve 2024’teki tüm Haziran rekorlarını geride bıraktı. 21 Haziran’da ölçülen günlük sıcaklıklar ise şimdiye kadar yılın bu dönemi için kaydedilen en yüksek seviyeye çıktı. Bilim insanları bu yükselişte hem onlarca yıldır süren insan kaynaklı sera gazı emisyonlarının hem de Pasifik’te yeniden güçlenmeye başlayan El Nino’nun etkili olduğunu belirtiyor. Okyanuslar insan faaliyetleri sonucu oluşan fazla ısının yaklaşık yüzde 90’ını emiyor. Bilim insanlarına göre bu doğal denge artık sınırlarına yaklaşıyor. Deniz sıcaklıklarındaki artış; daha güçlü kasırgalar, aşırı yağışlar, uzun süreli kuraklıklar ve deniz seviyesindeki yükselmeyi aynı anda hızlandırıyor.
DOĞA VE CANLILAR RİSK ALTINDA
2023’ten bu yana dünyanın büyük bölümünde deniz sıcak hava dalgaları rekor seviyelere ulaştı. Mercan resiflerinde kitlesel beyazlama olayları hızlandı, balık popülasyonlarının göç yolları değişti, birçok deniz canlısının yaşam alanı daraldı. BM ve WMO raporları özellikle Büyük Set Resifi, Akdeniz, Güneybatı Pasifik ve tropikal okyanuslarda ekosistemlerin ciddi baskı altında olduğunu ortaya koyuyor. Bilim insanları, okyanusların ısınmasının yalnızca deniz yaşamını değil; tarımı, tatlı su kaynaklarını ve biyolojik çeşitliliği de etkilediğini belirtiyor. Deniz suyunun daha fazla buharlaşması atmosferdeki nem miktarını artırırken, seller, tropikal fırtınalar ve aşırı yağış olayları daha sık görülmeye başladı. Aynı süreç bazı bölgelerde ise uzun süreli kuraklık ve orman yangınlarını derinleştiriyor.
MİLYONLARCA İNSAN ETKİLENECEK
IPCC, Dünya Meteoroloji Örgütü ve yıllık Indicators of Global Climate Change 2025 raporuna göre küresel sıcaklıklardaki artış artık yalnızca çevresel değil; ekonomik ve toplumsal bir kriz haline gelmiş durumda. Tarımsal üretimde düşüş, içme suyu kaynaklarında azalma, balıkçılık sektöründe kayıplar ve kıyı kentlerinde artan taşkın riski milyonlarca insanı doğrudan etkiliyor. Deniz seviyesinin yükselmesi sonucunda milyonlarca insanın önümüzdeki yıllarda iklim kaynaklı göç riskiyle karşı karşıya kalabileceği de değerlendiriliyor.
EL NİNO SICAKLIĞI TETİKLEYEBİLİR
Bilim insanları, ayrıca yeniden güçlenmeye başlayan El Nino’ya da dikkat çekiyorlar. Dünya Meteoroloji Örgütü ve NOAA verilerine göre gelişmekte olan El Nino’nun önümüzdeki aylarda okyanus ve atmosfer sıcaklıklarını daha da yükseltmesi bekleniyor. Bu durumun 2026’yı kayıtlardaki en sıcak yıllardan biri haline getirebileceği belirtiliyor. Çevre uzmanları ayrıca küresel sera gazı emisyonlarının hızla azaltılmaması halinde okyanusların iklim sistemini dengeleme kapasitesinin daha da zayıflayacağı vurgusunda bulunuyorlar.
Yorumlar kapalı.