Kamu personeline yönelik sosyal destekler çerçevesinde önemli bir değişiklik yürürlüğe girdi. Artık memurlar, çocukları ilkokula başlayana kadar yarı zamanlı çalışma haklarından faydalanabilecekler. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nda yapılan değişiklikle hayata geçirilen bu düzenleme, doğum yapan veya eşinin doğum yaptığı memurları kapsamaktadır. Yeni uygulamaya göre, memur ebeveynler haftada en az üç gün çalışma şartıyla yarı zamanlı olarak çalışabilecekler. Günlük çalışma süresi ise minimum 3, maksimum 8 saat olacak. Her iki ebeveynin de memur olması durumunda, çiftler bu haktan aynı anda yararlanabilecekler. Fakat yarı zamanlı çalışma, maaşta da orantılı bir kesinti yaratacak; bu düzenlemeye tabi çalışan memurlar maaşlarının yalnızca yarısını alacak. Bu durum, sosyal güvenlik primleri ve emeklilik süreleri gibi konuları da doğrudan etkileyecek. Prim gün sayısı ve emeklilik hesaplamaları, çalıştıkları süreye bağlı olarak gerçekleştirilecektir.
Günlük borçlanma ücretinin 213 TL olduğu göz önüne alındığında, yılda yaklaşık 130 gün eksik prim yatıracak bir memurun devlete ödemesi gereken borçlanma ücreti 27 bin 690 TL civarına ulaşacaktır. Bu da üç yıl süreyle yarı zamanlı çalışan bir memur için 83 bin TL’ye yaklaşan bir maliyet anlamına gelmektedir.
HER YIL 80 BİN DOĞUM
2025 yılı itibarıyla Türkiye’de görev yapan yaklaşık 3,5 milyon memurun 1,2 milyonunu kadınlar oluşturmaktadır. Her yıl ortalama 80 ile 90 bin kadın memur doğum iznine ayrılmaktadır. Bu durum, düzenlemenin olası olarak yüz binlerce kişiyi ilgilendirdiğini göstermektedir. 2025 yılı ortalamasına göre, kamuda çalışan bir memurun aylık brüt maaşı yaklaşık 38 bin TL’dir. Ancak yarı zamanlı çalışmayı tercih eden memurlar için bu ücretin yarısı, yani yaklaşık 19 bin TL civarındadır. Bu miktar, özellikle büyükşehirlerde yaşayan aileler için asgari geçim sınırının altında kalabileceği için eleştiri konusu olmaktadır.
BORÇLANMIŞ OLACAKLAR
Sosyal Güvenlik Uzmanı Ozan Bardakçı, memurlara tanınan haklarla ilgili olarak şunları ifade etti: “Yeni yönetmelik uyarınca; doğum yapan memurlar analık izninin, eşi doğum yapan memurlar ise babalık izninin ardından çocukları ilkokula başlayana kadar haftalık mesainin yarısı kadar çalışabilecekler. Bu süre zarfında maaş ve SGK primleri yarım olarak yatacak, fakat sağlık sigortası tamamıyla karşılanacaktır. Eksik prim günleri ise 5510 sayılı Kanun’un ek 11. maddesine göre borçlanarak tamamlanabilecektir.”
DAVAYA GEREK KALMADI
“Uygulama 2016 yılında çıkarılan 6663 sayılı kanunla devlet memurları kanununa eklenen ek 43. madde ile hayata geçti,” diyen Bardakçı, “Dokuz yıl boyunca kanunun uygulanmamasının sebebi, bu yönetmeliğin kurumlar tarafından beklenmesi olmuştur. Bu nedenle 2016’dan bu yana yüzlerce, hatta binlerce doğum yapan veya eşi doğum yapan memur, kanunda belirtilen bu hakkını yönetmelik çıkmadığı için dava yoluyla almak zorunda kalmaktaydı. Artık doğum yapan memurlar, davasız olarak kanundaki haklarından yararlanabilecekler” diyerek açıklamalarını tamamladı.
Ebeveynler, çocukları ilkokula başlayana kadar haftada en az üç gün kamu kurumuna gitmek kaydıyla izin kullanabilmektedirler.
TEREDDÜT YARATIYOR
Aile yılı çerçevesinde devlet memurlarına tanınan yarı zamanlı çalışma hakkı ile ilgili değerlendirmelerde bulunan Yeminli Mali Müşavir ve Ekonomist Muhammet Bayram, uygulamanın bazı belirsizlikler doğurduğunu belirtti. “Bazı meslek gruplarının kapsam dışında kalması ve çalışanların yalnızca maaşlarının yarısını alacak olması, yeni bir düzenlemeye ihtiyaç duyulup duyulmayacağı konusunda tereddüt yaratıyor” dedi. Özellikle ebeveynler, gelir kaybı yüzünden bu haktan yararlanmak istemeyebilir. Ayrıca maaşın yarı oranında ödenmesi, sigorta primlerinin de yarı olarak yatırılması anlamına geliyor ki bu durum, emeklilik sürecini geciktirebilir” diye ekledi.
Bayram, bu noktada yeni bir düzenlemeye ihtiyaç olduğunu vurgulayarak, şu öneriyi dile getirdi: “Bu kapsamda şu ana kadar herhangi bir düzenleme olmamış olsa da, annelere doğum döneminde tanınan borçlanma hakkının, yarı zamanlı çalışan ebeveynlere de benzer bir şekilde verilmesi gerekmektedir.”
Kaynak: Web Özel
En Son Tv sitesinden daha fazla şey keşfedin
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
