Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi, ABD ve İsrail’in İran’a saldırıları sonrası Hürmüz Boğazı’nda aksayan gemi trafiğinin normale dönmesi için çağrı yaptı. Çağrının ardından Donald Trump, Hürmüz’deki operasyonun durdurulduğunu duyurdu. Axios yayın organına göre Washington ile Tahran, tek sayfalık bir anlaşma metni üzerinde uzlaşmaya yaklaştı. Avrupa merkezli analiz kuruluşu Special Eurasia’nın raporunda ise Pekin ve Moskova’dan gelen eş zamanlı destek mesajlarının ABD’nin geri adımındaki en büyük etken olduğu değerlendirmesi ön plana çıktı.
MOSKOVA AÇIK KAPI BIRAKTI
Special Eurasia’nın analizine göre 27 Nisan 2026’da İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi başkanlığındaki heyet, St. Petersburg’da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüştü. Heyette İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi ve İran’ın Moskova Büyükelçisi Kazım Celali de yer aldı. Rus tarafında ise Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Putin’in dış politika danışmanı Yuri Uşakov ve Rus askeri istihbaratı GRU’nun başkanı Igor Kostyukov hazır bulundu. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Moskova’nın İran dosyasında tüm taraflarca kabul edilebilecek arabuluculuk ya da iyi niyet aracılığı sergilemeye hazır olduğunu açıkladı.
GRU VE İSTİHBARAT MASADA
Special Eurasia, Rus kaynaklardan elde ettiği bilgilere dayandırarak hazırladığı rapora göre GRU Başkanı Igor Kostyukov’un toplantıya katılması, görüşmenin sıradan diplomatik temasın ötesine geçtiğini de gösteriyor. Raporda, Rusya ile İran arasındaki ilişkinin uydu ağları ve görüntülerinin paylaşımı, elektronik harp, askeri-teknik koordinasyon ve istihbarat paylaşımı başlıklarında derinleştiği belirtildi. Analize göre Moskova, İran’a doğrudan savaş garantisi vermek yerine Tahran’ın savunma kapasitesini artıracak teknik destek, uzay tabanlı gözetleme ve diplomatik meşruiyet sağlıyor. İran ise Rusya’ya asimetrik savaş, SİHA teknolojisi ve yaptırımlara çıkış noktası alternatifi sunuyor.
STRATEJİK ORTAKLIK ANLAŞMASI
Moskova ile Tahran arasında 17 Ocak 2025’te imzalanan Kapsamlı Stratejik Ortaklık Anlaşması, 2 Ekim 2025’te yürürlüğe girdi. Special Eurasia’ya göre anlaşma, siyasi, ekonomik, teknolojik ve güvenlik alanlarında uzun vadeli iş birliği zemini oluşturuyor. Ancak raporda bu anlaşmanın resmi bir karşılıklı savunma paktı olmadığı ve Rusya’ya İran adına doğrudan askeri müdahale yükümlülüğü getirmediği vurgulandı. Buna karşın Moskova’nın İran’ı BRICS+, Şanghay İşbirliği Örgütü ve alternatif Avrasya ticaret hatlarına daha fazla entegre etmeye çalıştığı belirtildi.
RUSYA’NIN PRAGMATİK TUTUMU
Raporda Rusya’nın Basra Körfezi krizinde “yönetilebilir istikrarsızlık” stratejisi izlediği de ifade edildi. Avrupa merkezli askeri, siyasi ve strateji uzmanlarına göre Moskova, İran’ın çökmesini istemiyor ancak ABD’nin mali ve askeri kaynaklarının Hürmüz, Körfez ve Orta Doğu hattında tükenmesini de kendi çıkarına görüyor. Analize göre Hürmüz’deki her kriz, ABD’nin Ukrayna ve Avrupa hattındaki kapasitesini zorlarken, Rusya ve Çin’in Avrasya merkezli alternatif düzen arayışını güçlendiriyor.
Kaynak: Web Özel
En Son Tv sitesinden daha fazla şey keşfedin
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
