Rusya-Ukrayna Savaşı’nda nükleer tesisler bir kez daha tehlikenin merkezinde. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA), 17 Eylül’de Rusya’daki Kursk Nükleer Santrali’nde bir reaktör ünitesinin soğutma kulesine İHA isabet ettiğini açıkladı. Saldırı sırasında reaktörün çalıştığı ifade edildi. UAEA’ya göre olayın ardından yangın çıkmadı ve reaktörün çalışma biçiminde değişiklik olmadı. Ajans saldırıyı gerçekleştiren tarafı açıklamadı. UAEA Başkanı Rafael Grossi ise nükleer tesislerin çevresindeki askeri faaliyetlerin ciddi sonuçlara yol açabileceği uyarısını yineledi. Rus medyasında ise dünyanın en büyük nükleer kazası, Çernobil endişesi gündeme getiriliyor.
NÜKLEER TESİSLERİN ETRAFINDA SAVAŞ
Kursk, savaş boyunca tehlikeyle karşı karşıya kalan tek nükleer tesis değil. Rusya’nın Mart 2022’den beri kontrolünde tuttuğu Zaporijya Nükleer Santrali, çatışmaların en kritik noktalarından biri haline geldi. Avrupa’nın en büyük nükleer santrali olan Zaporijya’nın çevresinde savaş boyunca topçu ateşi, patlamalar ve İHA saldırıları yaşandı. Rus askerleri ve askeri araçlarının tesiste bulunduğu UAEA tarafından da kayda geçirildi. Moskova ve Kiev ise santral çevresindeki saldırılardan birbirlerini sorumlu tuttu.
ZAPORİJYA TEHLİKENİN MERKEZİNDE
Son olarak Rusya devlet nükleer şirketi Rosatom’un Başkanı Aleksey Lihaçev, Ukrayna’yı 11 Eylül’de Zaporijya’ya yakıt taşıyan araçları vurmakla suçladı. Moskova iki Rus askerinin öldüğünü açıkladı. Ukrayna ise Rusya’yı santrali işgal ederek askeri amaçlarla kullanmakla suçluyor. Tesis elektrik üretmiyor ancak reaktörlerin ve kullanılmış yakıtın güvenliği için dışarıdan elektrik ve acil durum dizel jeneratörlerine ihtiyaç duyuyor. Nükleer kaza denildiğinde tarihte ön plana çıkan nokta olan Çernobil de savaştan uzak kalmadı. Rus birlikleri 24 Şubat 2022’de eski Çernobil Nükleer Santrali ve çevresindeki yasak bölgeyi ele geçirdi; Rus ordusu yaklaşık beş hafta sonra bölgeden çekildi. Şubat 2025’te ise santralin radyoaktif kalıntıları örten Yeni Güvenli yapısı bir İHA saldırısında hasar gördü. Kiev saldırıdan Rusya’yı sorumlu tutarken Moskova suçlamayı reddetti.
ÇERNOBİL TEKRARLANIR MI?
Nükleer tesislere ilişkin korkunun sebebi 26 Nisan 1986’daki Çernobil felaketi. Bu tarihte Sovyetler Birliği sınırları içerisindeki Ukrayna’da bulunan santralin 4 numaralı reaktörü güvenlik testi sırasında patladı ve çıkan yangın büyük miktarda radyoaktif maddeyi atmosfere taşıdı. Dünya Sağlık Örgütü’ne göre reaktöre ilk müdahalede bulunan 134 kişi akut radyasyon hastalığına yakalandı ve içlerinden 28’i ilk üç ay içinde hayatını kaybetti. Kazanın ilk döneminde yaklaşık 116 bin kişi bölgeden tahliye edildi, sonraki yıllarda 230 bin kişi daha başka bölgelere taşındı. Temizlik çalışmalarına katılanların toplam sayısı ise zamanla 600 bine ulaştı. Felaketin yaşandığı Pripyat kenti günümüzde hayalet şehir görünümünde.
RADYASYON AVRUPA’YA KADAR YAYILDI
Çernobil’den sızan radyoaktif iyot ve sezyum rüzgarlarla Ukrayna, Belarus ve Rusya’nın geniş bölgelerine, daha düşük seviyelerde ise Avrupa’nın farklı bölgelerine kadar yayıldı. WHO’ya (Dünya Sağlık Örgütü) göre kazadan çocuk veya ergen yaşta etkilenen nüfus içinde yaklaşık 20 bin kişi tiroit kanserine yakalandı. WHO ve Birleşmiş Milletler kurumlarının oluşturduğu Çernobil Forumu’nun tahminine göre, yüksek radyasyona maruz kalan yaklaşık 600 bin kişi içinde 4 bin ek kanser ölüm vakası ortaya çıkabilir.
En Son Tv sitesinden daha fazla şey keşfedin
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
